YAVAŞLAYAN SİSTEME
DOPİNG!
Zamanla yavaşlayan sistemlerden şikayetçiyseniz
bu durumu kabullenmek yerine bir an önce harekete geçerek eskisinden
de hızlı bir bilgisayara sahip olmak ister misiniz?

Bilgisayarınıza işletim sistemi kurmakla her şey
bitmiyor. Size yardımcı olacak olan onlarca yazılımı kurmak
zorundasınız. Ve bilgisayar kullanan herkesin şikayet ettiği bir
konu sizin de başınıza geliyor, sisteminizin ilk kurulum
sağladığınız güne oranla oldukça yavaşladığını hissettiniz. Bu
yavaşlamanın sebebini kendinize sorduğunuzda “Bir dünya program
kurdum bilgisayara, tabii ki yavaşlar. Gayet normal.” diyip bunu
kabullenmek yerine bazı seçeneklerinizin olduğunu mutlaka
bilmelisiniz. CHIP, bu yazıda bilgisayarınızın performansını hiçbir
donanım eklemeden yeniden hızlandırmanın yollarını açıklıyor.
Yazımızda bahsedeceğimiz uygulamaları gerçekleştirmek için
bazı özel programlara ihtiyacınız olacak. Şimdi sisteminizi kontrol
etmek ve hızlandırmak için yapmanız gerekenleri inceleyelim.
Balık baştan kokar
Bilgisayarınızın açılışı çok
önemlidir. İşletim sisteminiz çalışmaya başlar ve masaüstünüz
karşınıza gelir. Siz henüz hiçbir yazılımı çalıştırmadınız ama arka
planda nelerin çalıştığından da haberdar olmalısınız. İşletim
sisteminiz açılır açılmaz çalışması için bazı yazılımların eklendiği
bu bölüme Başlangıç adı verilir. Başlangıç ayarlarını kontrol etmeyi
çoğu kimse bilmez ama aksine o kadar da kolaydır.
Başlat
menüsünü tıklayın, Çalıştır seçeneğini tıklayın ve gelen pencere
içerisindeki komut satırına msconfig yazın. Karşınıza yeni Sistem
Yapılandırma Yardımcı Programı gelecektir. Bu pencerede yer alan
Başlangıç sekmesini tıkladığınızda, işletim sisteminiz ile beraber
çalışmaya başlayan yazılımları ve ilgili dosyaların listesini
göreceksiniz. Bu listeye baktığınızda siz de anlayacaksınız ki,
çalışmasına gerek olmayan bir çok program var. Çalışmasını
istemediğiniz yazılımların yanındaki onay kutularındaki işareti
kaldırmanız ve Tamam butonuna basmanız yeterli. Bu ayarlar,
bilgisayarınızın bir sonraki başlangıcında uygulanacaktır. Sistem
hızınızı siz de hissedeceksiniz.
Bu işlemi özel bir yazılım
ile daha kolay yapmak isterseniz Advanced System Optimizer adlı
yazılımı tavsiye ediyoruz. Programı HİB CD’den kurabilirsiniz.
Programı kurup çalıştırdıktan sonra System Cleaners bağlantısına
tıkladıktan sonra Startup Cleaner & AutoRun Manager aracını
çalıştırabilirsiniz. Daha fazla seçeneklerle bu düzenlemeleri siz de
kolayca yapabilirsiniz.
Gereksiz dosyaları silin
Bilgisayarınızın en iyi şekilde çalışması için yeterli boş
alan olması gerekir. Yeni çıkan ve yüzlerce GB’lık kapasitelere
sahip olan yeni sabit disklerden almak için ödenek ayırmamışsanız o
zaman bu önerimizi mutlaka okumalısınız.
Siz fark etmeseniz
bile bilgisayarınızda zamanla gereksiz birçok dosya yüklenir. Bu
dosyaları ise el ile silmek neredeyse imkansızdır. Bu işi otomatik
olarak yapan bir yazılım kullanmalısınız. Geçtiğimiz ay Sistem
Düzenleme Yazılımları Testi’nde yer alan yazılımlardan Ashampoo
Winoptimizer 2 adlı yazılım bu ihtiyaç için de bir araç
bulunduruyor. Programın ana menüsünden Cleaning Tools seçeneğine
tıkladıktan sonra Driver Cleaner butonuna basmanız yeterli.
Karşınıza gelen sihirbazı takip ederek, gereksiz olan dosyaları kısa
zamanda bulup silerek hem sabit diskinizde yer açmış, hem de
sisteminizin genel hızına hız katmış olacaksınız
Eski
defterlerinizi temizleyin
Bilgisayarınızın çalışması için
gerekli olan değerler Kayıt Defteri’nde (Registry) saklanır. Söz
konusu değerler, bilgisayarınıza yeni yazılımlar kurdukça artarlar
ve sisteminizi yavaşlatan nedenlerin başında gelirler. Bazı
programları kurduktan sonra kaldırsanız bile geride bu izler kalır
ve sisteminize yük olmaya devam ederler. Bir yazılımı kurduktan
sonra bilgisayarınızın yavaşladığı ve anında o yazılımdan vazgeçerek
kaldırdığınız halde sisteminizdeki yavaşlamanın devam ettiği gibi
üzücü durumlar mutlaka başınıza gelmiştir. Söz konusu yavaşlamanın
nedeni gereksiz kayıt anahtarlarıdır. Bu durumdan kurtulmak için
Windows işletim sistemini çözmenize gerek yok. İyi seçeceğiniz özel
bir yazılım, bu işi kolaylıkla halleder.
İşte çözüm; Reg
Organizer. Program yardımı ile Registry temizliğini kolayca
yapabilir ve sisteminizi hızlandırabilirsiniz. Yazılımı kısa sürede
kurduktan sonra arayüzün sol tarafında yer alan Registry Cleanup
butonu ile bu işlemi başlatabilirsiniz.
Bu konudaki bir
diğer alternatif aracın, Advanced System Optimizer içerisinde yer
aldığını bilmenizde fayda var. Söz konusu araç, kayıt defterini
birleştirme işlemini de başarıyla yerine getiriyor.

RAM’iniz için boş yer açın
Bilgisayarınızı
satın aldığınız zamanı hatırlayın. Daha iyi bir sisteme sahip olması
için daha yüksek kapasitede bir RAM satın almak için elinizden
geleni yaptınız. Oysa şu günlerde kullandığınız RAM miktarı, yeni
bilgisayarlar karşısında hem eski model hem de yetersiz kalıyor.
Gene de elinizdeki RAM’leri en iyi şekilde kullandığınızdan emin
misiniz? Eğer yeni bir RAM (dolayısıyla yeni bir sistem) almak için
bütçe ayırmadıysanız işe hemen geçtiğimiz ayın test birincisi
yazılım olan Advanced System Optimizer adlı yazılımı
kullanmalısınız.
Programı başlatın, sol tarafta yer alan
System Optimizer adlı butona basın ve sağ tarafta açılan pencereden
Memory Optimizer seçeneğini tıklayın. RAM’inizi optimize etmek için
geliştirilen araç, hemen sistem çubuğunda yerini alacaktır.O andaki
boş RAM miktarını gösteren ikona tıkladığınızda gelecek olan
pencerede Optimize Now butonuna basmanız yeterli. RAM miktarınız
sisteminizde hissedilir şekilde yeniden düzenlenecek ve performansı
artırmak için daha fazla boş bellek ortaya sunulacaktır. Mutlaka
denemelisiniz.
İzleri yok edin
Bilgisayarınızda
internet kullanıyorsanız bu adımı mutlaka okumalısınız.
Açıklayacağımız bilgilerle hem izlerinizi sileceksiniz, hem de
sisteminizin daha hızlı çalışması için yüz binlerce küçük ve
gereksiz dosyadan kolayca kurtulmuş olacaksınız. Yok edeceğiniz
dosyaların ayrıca sizin web alışkanlıklarınızı ziyaret ederek reklam
amaçlı e-postaları göndermek için harekete geçebileceklerini
unutmamalısınız. Bunun için Ashampoo Winoptimizer 2
kullanabilirsiniz. Cleaning Tools butonuna basın ve yeni sayfadan
Internet Cleaner seçeneğini tıklayın. Start Searching butonuna basın
ve kısa zamanda, bilgisayarınızda ne kadar iz kaldığını görün. Daha
sonra sihirbazı devam ettirin ve bu gereksiz dosyalardan kurtulun.
Kaldırılamayan yazılımlar
Bilgisayarınızda kurulu
olan her yazılım sistemde belli bir yer işgal eder ve hıza da etkisi
olur. Bazı yazılımlar vardır ki, sinir bozucu bir şekilde bir türlü
kaldırılamazlar. Uninstall dosyası ya da Windows işletim sisteminin
Program Ekle/Kaldır fonksiyonu da yetersiz kalır ve bir hata
gösterilerek size bu programın kaldırılamayacağı söylenir. Oysa bu
iş, gerçekten de imkansız değildir.Windows’un yapamadığı bu görevi
özel yazılımlar kullanarak kolayca yapabilirsiniz.
Geçen ay
yaptığımız Sistem Düzenleme Yazılımları Testi’nde bir numaraya
oturan Advanced Sistem Optimizer, bu görevi üstlenen bir aracı
içeriyor. Safe Execution butonuna bastıktan sonra sağ tarafta Safe
Uninstaller adlı seçeneğe tıklayın. Yeni pencerede bilgisayarınızda
kurulu olan yazılımların listesi karşınıza çıkacaktır. Kaldırmak
istediğiniz yazılımı seçerek Uninstall butonuna basmanız yeterli.
Not: Tek görevi, bilgisayarınızda en güvenli şekilde yazılım ekleme
ve kaldırma olan Ashampoo Uninstaller adlı yazılımı da tercih
edebilirsiniz. Yazılım hakkında bilgi almak için
Hız kesen casuslar
Bazı kötü niyetli kişiler
tarafından bilgisayarınıza yerleştirilen casus yazılımlar da sistem
performansınızı ciddi anlamda etkiler. Bu durumu anlamak ise bazen
kolay değildir. Arka planda nelerin çalıştığını anlamak için biraz
uzmanlık bilgisi gerekli olsa da, yardımcı yazılımlar size bu konu
hakkında net bilgiler vererek eğer varsa, bu tür casus yazılımlardan
sizi kurtarabilir. Örneğin, bilgisayarınıza yüklenmiş olan Keylogger
yazılımı ile klavyede dokunduğunuz her tuş kaydedilir ve belli bir
e-posta adresine de düzenli aralıklarla postalanır. Siz ise
bilgisayarınızda görünür olarak her şeyin normal çalıştığını
zannedersiniz ama anlaşılmayan derecede bir yavaşlama
sezinleyebilirsiniz. Bu durumdan kurtulmak ise asla imkansız değil.
Geçtiğimiz ay mercek altına aldığımız Microsoft Antispyware
yazılımı bu konuda size ücretsiz yardımcı olacaktır. Programı
çalıştırın, güncel olup olmadığını kontrol edin ve varsa gerekli
güncellemeleri yapın. Daha sonra da bilgisayarınızı baştan aşağıya
casuslara karşı taratın. Microsoft, bu konuda ortaya sunduğu etkili
yazılımı ile gayet başarılı sonuçlar veriyor. Tarama sonucunda eğer
listelenen casus dosyalar varsa hemen temizleyin be bilgisayarınızı
yeniden başlatıp tarama işlemini bir kez daha yapın. Bu tekrarı,
tarama sonucunda herhangi bir casus yazılım çıkmayana kadar
tekrarlayın. Böylece hem sisteminizi hem de kişisel bilgilerinizi ve
özel yazışmalarınızı güvenle saklamış olacaksınız.
Yine
virüsler
Bilgisayarınıza siz istemediğiniz halde işlemler
yaptıran bir diğer etken de virüslerdir. Virüsler belli amaçlarına
göre gruplandırılırlar. Bazıları sistem dosyalarına zararlı
etkilerde bulunup bilgisayarınızı çalışamaz hale getirirken,
bazıları da bilgisayarınızı bir reklam şirketi gibi posta gönderme
aracı olarak kullanır. Tabii ki tüm bu işlemler gizli kapıların
arkasında gerçekleşir. Bilgisayarınız sorunsuz açılıp kapanıyor ama
nedenini bilmediğiniz bir şekilde network trafiğiniz hayli kalabalık
ise o zaman bir virüs tehlikesinden şüphe edebilirsiniz. Bunun da en
kolay yolu güncel bir anti virüs yazılımı kullanarak tarama
sonucundaki raporu incelemek olacaktır.
Bu ay Yazılım Testi
bölümünde de göreceğiniz anti virüs yazılımlarından seçtiğiniz
herhangi bir program ile bu önemli görevi de yerine getirmiş
olacaksınız. Eğer bir virüs programına para harcamak istemiyorsanız
o zaman ücretsiz anti virüs yazılımları kategorisinde test birincisi
olan AVG Antivirus yazılımını kullanabilirsiniz.
BİLGİ:
Ashampoo
Ashampoo ile yapabilecekleriniz şu ana kadar
anlattıklarımız ile sınırlı değildir. Sisteminizi en iyi şekilde
düzenlemek ve hızlandırmak için gerekli olan araçların yanı sıra
diğer işlerinizi de kolaylaştıracak birçok araca ev sahipliği eder.
- Dosya Katili: Silindiğinden emin olmak istediğiniz bazı
dosyalar vardır. Bunlardan kurtulmak için “File Tools” butonuna bası
n ve yeni pencereden “File Wiper” butonuna tıklayın. Daha sonra da
ister silinecek olan klasörü isterseniz de tek bir dosyayı
göstererek bu uygulamayı huzur içerisinde gerçekleştirebilirsiniz.
- Spam Katili: Size gelen istenmeyen epostalar her defasında
farklı bi adresten geliyor ve engelleyemiyorsanız size tavsiyemiz,
bu postaların hangi IP’den geldiğini kontrol etmeniz. Genelde sürü
halinde gelen postalar, aynı IP’den gelir. Yazılım ile bu IP’den
gelen e-postalara engel koyabilirsiniz. (Tuning Tools/IP Spam
Blocker)
- Windows Fonksiyonları: Windows’a ait bazı
fonksiyonları hızlı bir şekilde çalıştırmak her zaman kolay olmaz.
Oysa Ashampoo, bu fonksiyonlara ulaştıracak butonları bir araya
getirmiştir. (Tuning Tools/Windows Functions)